Het is deze week precies tien jaar geleden dat het houden van orka’s in gevangenschap ingrijpend veranderde. Het Amerikaanse pretparkconcern SeaWorld, dat de meeste orka’s ter wereld heeft, kondigde in 2016 aan te stoppen met het fokken van de zwart-witte dolfijnen. Wat is er sindsdien veranderd?
Op 17 maart 2016 kwam SeaWorld met groot nieuws: er werd een fokstop ingevoerd voor de orka’s in alle drie de SeaWorld-parken in Orlando, San Antonio en San Diego. Ook stopten de theatrale shows met de dieren. De beslissing volgde na de Netflix-documentaire Blackfish uit 2013, waarin kritiek werd geuit op de ethiek van het houden en fokken van orka’s in gevangenschap.
Na het uitkomen van de documentaire daalde het aantal bezoekers van de SeaWorld-parken fors en halveerde de aandelenkoers. Na enkele jaren stilte liet SeaWorld op 17 maart 2016 weten dat dit de laatste generatie orka’s in de parken zou zijn. Alle dieren bleven wel in de drie parken.
Tien jaar na de fokstop is er veel veranderd in de orkapopulatie van SeaWorld. Het meest opvallend is het aantal: dat daalde van 29 orka’s in 2016 naar 16 nu. Zo overleed in 2017 de beruchte orka Tilikum, die drie trainers doodde. Vorig jaar stierven twee vrouwelijke orka’s, onder wie opvallend genoeg het jongste dier van de populatie.
Verblijven
De verblijven van de orka’s werden de afgelopen jaren niet uitgebreid of ingrijpend aangepast. In 2014 werd vóór de aankondiging van de fokstop het zogeheten Blue World Project aangekondigd. Het project bleek een laatste poging om het imago van SeaWorld te herstellen na de schade en dalende bezoekersaantallen door Blackfish.
Het Blue World Project voorzag in een verdubbeling van het orkaverblijf in SeaWorld San Diego, met een natuurlijk bassin van ruim 37 miljoen liter water, inclusief zand en planten. Het project werd echter gelijktijdig met de fokstop afgeblazen. Het huidige verblijf werd wel aangekleed met kunstrotsen en bomen. Ook kregen alle drie de parken nieuwe, meer educatieve shows.
Toekomst
Het is nog onduidelijk wat er met de grote orkaverblijven gebeurt zodra de populaties in een van de drie SeaWorld-parken uitsterven. Het nieuwste zeezoogdierenpark van de keten, SeaWorld Abu Dhabi, kreeg geen orka’s. Het park opende in mei 2023 en koos alleen voor de huisvesting van kleinere dolfijnen zoals tuimelaars.
Het Spaanse dierenpark Loro Parque kreeg in 2018 het volledige eigendom over vier orka’s, die sinds 2006 waren geleend van SeaWorld. Het park op Tenerife fokt daardoor nog altijd wel met de dieren. Ook in Azië blijven orka’s in gevangenschap populair en loopt een fokprogramma: onlangs werd opnieuw een jong geboren.
